مانوئل کستلز

       <?xml:namespace prefix = o ns = "urn:schemas-microsoft-com:office:office" />

 

 

        خبرنگار نوشته است که استاد کستلز دعوت علی پایا ـ ویراستار ارشد کتاب سه جلدی عصر اطلاعات ـ برای سفر به ایران را پذیرفته است. این خبر بهانه ایست تا در مورد فعالیت آکادمیک این استاد فرزانه  چند سطری بنویسم. در پست های بعدی خود کستلز  سخن خواهند گفت.

    Manuel Castells در سال 1942 در اسپانیا چشم به جهان گشود. تحصیلات متوسطه خود را در بارسلنا به اتمام رسانید و به تحصیل در رشته حقوق و اقتصاد در دانشگاه بارسلنا پرداخت. در دوران دانشجویی به خاطر فعالیت سیاسی علیه دیکتاتوری فرانکو مجبور شد به پاریس بگریزد و در آنجا با اخذ بورس تحصیلی پناهندگی سیاسی، به ادامه تحصیل در دانشکده حقوق و اقتصاد دانشگاه سوربن بپردازد. او در سال 1967 دکترای خود را در رشته جامعه شناسی از دانشگا سوربن دریافت کرد. کستلز همچنین موفق به اخذ دکترای "علوم انسانی" از دانشگاه پاریس و دکترای جامعه شناسی از دانشگاه مادرید گردید.

   کستلز فعالیت آکادمیک خود را در سال 1967 با تدریس "روش شناسی علوم اجتماعی" و  پژوهش در زمینه جامعه شناسی شهری در دانشگاه پاریس آغاز کرد و پس از آن به پژوهش و تدریس در  معتبر ترین دانشگاههای جهان( آمریکا، انگلستان، ژاپن، كانادا، روسیه، تايوان، آفريقاي جنوبي، هلند، مکزیک، سنگاپور، آرژانتین، ... و چین) پرداخت.

      او در سال 2002 از دو گروه جامعه شناسي وبرنامه ریزی شهری و منطقه ای دردانشگاه کلیفرنیا ـ برکلی آمریکا با درجه استادی تمام(Professor) بازنشسته شد و در حال حاضر استاد ارتباطات، صاحب کرسی فناوری ارتباطات و جامعه، استاد وابسته در گروههای جامعه شناسی و برنامه ریزی و رئیس مرکز پژوهش های جهانی شدن در دانشگاه کلیفرنیای جنوبی(در لوس آنجلس)همچنین استاد پژوهش در دانشگاه آزاد بارسلنا است.

کستلز بیش از بیست جلد کتاب به چاپ رسانده است. اثر سه جلدی "عصر اطلاعات" یک شاهکار علمی و در برگیرنده تجربه چندین دهه تدریس و پژوهش در جامعه شناسی است. آشنایی من با ایشان نيز از طریق تعریف دوستانم در رشته ارتباطات علامه از همين اثر بوده است. این کتاب در آمدی به جامعه شناسی هزاره سوم است و افق های روشنی را  برای جامعه شناشان عصر سایبری(سایبر نتی / سایبرنتیک) ترسیم می کند. برای اینکه درستی مسیر آکادمیک خودم را چک کرده باشم یک بار با ایشان تماس گرفتم:

 

ايمیل من در تاریخ 2 /5/2002

 

سلام استاد

    سپاس مرا به به خاطر تالیف کتاب "عصر اطلاعات" بپذیرید.  من دانشجوی کارشناسی ارشد جامعه شناسی در ایران هستم و به جامعه شناسی IT بسیارعلاقمندم.... و فکر می کنم جامعه شناسی جامعه اطلاعاتی حوزه مسلط این رشته خواهد شد، نظر شما چیست؟ لطفا در صورتی که وقت کردید ضمن پاسخ به این پرسش، بگویید که تلفظ درست نام خانوادگی شما "Castell" است یا "Castells".

ارادتمند شما،

حسین

 

پاسخ استاد

در تاریخ 20/5/2002

     به خاطر اظهار علاقه تان تشکر می کنم. مطالعه اجتماعی فناوری اطلاعات یک حوزه میان رشته ای است و در حال حاضر در برخی از  جاها (اکسفورد، ميلان، بارسلنا، تورنتو و چند دپارتمان ارتباطات در آمریکا) درحال ظهور است. چنین حوزه ای]جامعه شناسی IT[ در ]حال حاضر[ در جامعه شناسی وجود ندارد اما من و تعداد معدودی از جامعه شناسان در این زمینه پژوهش می کنیم. بری ولمن در دانشگاه تورنتو یکی از بهترین هاست... اگر قرار باشد شما یک رشته مرتبط را انتخاب کنید، همانا "مطالعات ارتباطی" است.

نام من Catalan است و شما  2lls را تلفظ مي كنيد، اگر توانستید ...

 

 موفق باشید،

مانوئل کستلز

 

       لازم به توضیح است که گروه جامعه شناسی دانشگا کلیفرنیا در برکلی بر اساس ارزیابی usnews برترين گروه جامعه شناسي در آمریکا (و جهان) است. و در زمینه جامعه شناسی جنسیت، جامعه شناسي اقتصادی و فرهنگی استادان برجسته ای دارد. اما به قول خود کستلز به جز یکی از همکارانشان ( Claude S. Fischer ) هیچ یک از اعضای هیئت علمی گروه جامعه شناسی به فناوری علاقه مند نبوده است و ّFisher هم در پاسخ پرسش من نوشته بود که سواد فناوری او تا سال 1992 را پوشش

می دهد.(سال چاپ کتابشان در زمینه فناوری)  پس مي توانيد حدس بزنید که چرا کستلز هم اکنون استاد ارتباطات است و برای مثال به گروه جامعه شناسی هاروارد، ييل، پرینستون و یا شیکاگو نپیوسته است. 

 فناوری اطلاعات سرعت تغییرات اجتماعی را به گونه ای افزایش داده است که گویی آینده چهار نعل به سوی ما می شتابد؛ چند ماه بعد از email استاد مقاله ای با نام به "سوی جامعه شناسی فناوری اطلاعات" از ساسکیا ساسن چاپ شد،و در حال حاضر دانشگاه Queen's كانادا و City انگلستان، موسسه اینترنت دانشگاه اکسفورد و KMD دانشگاه تورنتو، جامعه شناسی ICT رابه عنوان يكي از گرایشهای اين رشته در مقطع دکتری ارایه می دهند و دانشگاه آزاد بارسلنا دوره دکترای جامعه شناسی جامعه اطلاعاتی و دانشی (به قول استاد معرفتی) را راه اندازی کرده است.

 متاسفانه با رفتن کستلز از برکلی،جامعه شناسی IT و جامعه اطلاعاتی نیز با او به دانشگاه کلیفرنیای جنوبی رفته است. درسی که من از این وضعیت می آموزم این است که هر گروه دانشگاهی باید اعضای خود را در درون یکی از کلاستر های پژوهشی قرار دهد تا با بازنشتگی یک استاد، دروس ایشاننيز بازنشسته نشود.

     اينكه من در ایمیل ام از ایشان در مورد تلفظ نام خانوادگی شان پرسیده بودم، به این خاطر بود که یک بار استاد پیران فرمودند من نام خانوادگی ایشان را کستلز تلفظ نمی کنم و از طرفی استاد معتمدنژاد مطمئن بودند که نزدیکانشان ایشان را کستلز صدا می زنند. به هر حال باتوضیح خود کستلز من چنین برداشت کردم که حق با هر دو استاد بوده است. تلفظ صحیح کستل با لام مشدد است اما چون تلفظ لام مشدد کمی مشکل است،  به جای لام دوم ز اضافه شده است. به هر حال تلفظ مهم نبود و من فقط کنجکاو شده بودم. 

 

کستلز در2006  CVعلایق پژوهشی خود را به ترتیب اهمیت به صورت ذیل لسیت کرده است:

  •  

    جامعه شناسی و اقتصاد شناسی فناوری ارتباطات و اطلاعات
  • تحلیل میان رشته ای جامعه اطلاعاتی
  • ارتباطات سیاسی
  • توسعه منطقه ای
  • اقتصاد سیاسی تطبیقی
  • سیاست گذاری فناوری
  • نظریه جامعه شبکه ای
  • جامعه شناسی شهری
  • مطالعه تطبیقی شهرنشینی
  • جامعه شناسی جنبش های اجتماعی
  • جامعه شناسی سیاسی

 

/ 6 نظر / 11 بازدید
آدينه بوک

سلام. به فروشگاه اينترنتي کتاب و CD آدينه بوک با تحويل رايگان هم سر بزنيد.

مرضيه خلقتي

بين مطالعات ارتباطي و جامعه شناسي جامعه اطلاعاتي واقعا چه تفاوتي وجود دارد ؟ به نظر من لااقل درايران تفاوت بين حوزه هاي علمي خيلي محسوس نيست علتش هم شايد اين باشد كه ما روي حوزه هاي جديد كارنكرده ايم و نمي دانيم هر حوز ه مي تواند تا چه حد عميق شود . شما وبلاگ بسيار خوبي داريد و خيلي جدي كارمي كنيد ولي چرا كامنت هاي وبلاگتان زياد نيست آيا علاقه اي به معرفي وبلاگتان نداريد يا وبلاگهاي ديگر رادرسطح وبلاگ خودتان نمي دانيد به هرحال اميدوارم موفق باشيد .

حسين

سركار خانم خلقتي به خاطر کامنت تان تشکر می کنم. گرچه مطالعات میان رشته ای مرز های دانش را محو کرده اند، اما اولی از دیدگاه ارتباطی به جامعه اطلاعاتی نگاه می کند و دومی از دیدگاه جامعه شناختی. براي من كه از گروه دوم هستم این دو از یکدیگر متفاوتند. در کشور ما ارتباط شناسان در این زمینه پیشگام بوده اند و جامعه شناسان( ایرانی) کمتر به جامعه اطلاعاتی پرداخته اند. با شماموافقم که نبود مطالعات عمیق در رشته هاي ارتباطات و جامعه شناسی می تواند به ظاهر مرزهاي علمي را نا مشخص بنمایاند. بله من جدی کار می کنم چون به جامعه شناسی جامعه اطلاعاتی و سایبری بسيار علاقمندم. از نظر لطف تان در مورد این وبلاگ ممنونم. عصر سایبری یک وبلاگ تخصصی است و بدون شک بازدید کنندگان کمتری خواهد داشت. با اینکه روشهای افزایش بازدید از سایت را به خوبی می دانم اما هیچ علاقه و فرصتي براي اينكار ندارم و فکر می کنم اگر مشك باشد به تعریف عطار نیازی ندارد. خيلي از وبلاگها را خالی از محتوا می بینم ولی با این حال معتقدم وبلاگها مثل اثر انگشتان منحصر به فردهستنند و هر كدام ویژگیهای خاص خود را دارند. از لینک تان هم متشکرم.

فراتر از كلوسيوم

دنياي سايبر جذاب و ديدني است هميشه از تاهاي به تنيده جهاني( www)لذت بردده ام خوشحالم كه هموطنانم در اين حوزه بطور جدي فعاليت مي كنند. من به روز هستم خوشحال مي شم سر بزنيد.

نسيم

برای شما وهمه کسانی که به رشته جامعه شناسی علاقه مندند آرزوی صحت ُ سلامتی وطول عمر با ارزش در راه خدمت به جامعه انسانی دارم .